Weblog The Language Lab

Slechte vertalingen kunnen tot misverstanden leiden. En zo'n misverstand kan behoorlijk uit de hand lopen...

Emoji zijn toch universeel? Geen vertaling nodig!

Slechte vertalingen zijn schadelijk voor het imago van het land, merkt de Chinese overheid. En dus worden nu tal van vertalingen gestandaardiseerd.

Afgelopen week heette Heineken weer even Heineken's. Op de gevel van de oude brouwerij in Amsterdam werden de apostrof en de s tijdelijk teruggeplaatst. Maar hoort de apostrof daar eigenlijk wel?

Een zuivelproducent in de Amerikaanse staat Maine moet tientallen werknemers misschien alsnog betalen voor vier jaar overwerk. Reden: een ontbrekende Oxford comma in de wettekst. Een soortgelijke komma kostte een Brit het leven nadat zijn rechters er eentje vonden in een tekst uit 1351.

Bijna twee jaar lang is de nieuwsconsument bedolven onder berichten over de Amerikaanse verkiezingsstrijd. Nu zitten we in de laatste twee maanden van de campagne voor de Nederlandse verkiezingen. Tijd om eens te reflecteren op de taal van politici.

‘Vanwege de grote toestroom van vluchtelingen uit verschillende landen heeft minister Plasterk van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties besloten de Grondwet ook in het Arabisch beschikbaar te stellen’, lees ik.

Daar zit geen woord Frans tussen, dat moge duidelijk zijn. Deze ‘verschillende landen’ zijn dus, zo mag ik hieruit opmaken, bevolkt met in het Arabisch geletterde lezers. Oh ja? En van hen wordt verwacht dat zij zich bij aankomst in Nederland in de grondwet verdiepen. Wow. Dat zal helpen bij de inburgering. Zo heb je nog eens waar voor je geld. Of niet?

Zojuist lees ik dat ene Frens Bakker een lijst heeft gepubliceerd met overbodige Engelse woorden in het Nederlands. Iemand uit de schone-taalbeweging, blijkbaar.

Ik ben benieuwd. Die lijst is wellicht geinig om door te bladeren, vergelijkbaar met het doorlopen van de Ikea-gids op kastjes die Gammel heten en uitgerust zijn met een Klemmt-ladensysteem of met het bezoeken van Lightinthebox.com, dat met zijn naam al een feestje inluidt door de echo van ‘licht in de boks’ of ‘licht in de doos’, en waarvan de machinevertaling mijn leven verbetert met haar aanbod aan ‘condoomjurken’ en tops ‘met dieptepunt’.  Zoiets maakt mij blij. Een overbodige-woordenlijst met alternatieven ook. Maar tot iets anders dan verstrooiing dient de lijst vast niet.

“Ik wil nu van Alkmaar naar Berlijn”, zei ik tegen mijn telefoon. En meteen toonde de Reisplanner-app van de NS de eerstvolgende trein, inclusief vertrektijd, overstap en aankomsttijd op Berlin Hauptbahnhof. Door tegen de app te praten krijg ik sneller een reisadvies dan wanneer ik zelf de stationsnamen moet intikken. De app herkent ook vragen à la “Wat zijn de vertrektijden van Amsterdam Muiderpoort” en “Wat kost een enkele reis van Rotterdam naar Den Haag Centraal”.

Ons kantoor is sinds jaar en dag gevestigd in een oude kazerne in Amsterdam. De Oranje-Nassaukazerne werd gebouwd in een tijd dat Nederland een tweetalig bestuur had: Frans en Nederlands. Voor vertalers moeten het gouden tijden zijn geweest! Plus: ligt er een schat in de fundering?